Haram nedir?

MURATS44

Super Moderator
Katılım
16 Nisan 2013
Allah ve peygamberimiz tarafından yasaklanan şeydir. Haram zararlıdır, faydasızdır.

Haramla helal arasında bir de şüpheli şeyler vardır.

Bir şeyin haram kılınması için, zararlı veya zararı faydasından çok olması gerekir.
helalvehar.jpg

Kur’an-da: “Peygamber iyiliği emreder, onları kötülükten men eder. Onlara temiz şeyleri helal, pis şeyleri haram kılar.” (A’raf: 157) buyrulmuştur.

İslam’da ulu orta yasak yoktur. İslam, ferdi ve aileyi korumak için emir ve yasaklar koymuştur. İslam’da emir de yasak da insan yararınadır.

Haramın bazı özelliklerini şöyle sıralayabiliriz:​


- Haram helal kılma yetkisi, Allah’a ve peygambere aittir.

- Haram, helalleştirilemez.

- Harama götüren şey de haramdır.

- Çoğu haram olanın azı da haramdır.

- Haramda şifa aranmaz.

- Zaman ve şartlar haramı helal kılmaz.

- Haram helale karışırsa onu da haramlaştırır.

- Mahkeme kararı ile haram helale dönüşmez.

a) İnançta haram olanlar:



- İslam’da inanç ve itikat düzgünlüğü esastır.

- Bid’at işlemek,

- Gaybı bildiğine inanmak,

- Sihre büyüye inanmak,

- Ruh göçüne inanmak,

- Uğur aramak, uğursuz saymak,

- Fala bakmak, falcıya inanmak,

- Haram ve günahı inkar etmek.

b) Yeme içmede haram olanlar:



- Allahın adı anılmadan kesilen hayvanın eti,

- Allahtan başkası için kesilen hayvanın eti,

- Ölmüş hayvan,

- Leş, kan, domuz,

- Dinsizin kestiği hayvanın eti,

- Hayvanın ödü, kanı, idrarı, hayaları,

- Hanefi mezhebine göre istiridye, ıstakoz, midye, yengeç, fare, akrep, yılan kurbağa, köstebek, kurt, tilki, kedi, köpek, arslan, sırtlan, fil, sincap, maymun, domuz, at, eşek, yırtıcı kuşlar.

- Görünümü, kokusu kötü olan şey.

- Alkol, alkol karışımı şeyler,

- Haram yoldan elde edilen şeyler, Kumar ve fuhuştan elde edilen kazanç ve bununla alınan şeyler.

c) Bedende haram olanlar:



- Kaş almak,

- Dişleri seyreltmek,

- Dövme yaptırmak,

- Mazeret olmadan estetik yaptırmak,

- Güzellik için peruk takmak,

- Kadının erkek gibi, erkeğin kadın gibi tıraş olması, takıp takıştırması,

- Bedenin teşhiri,

- Yüzü kızartacak iş yapmak,

- Bedene eziyet vermek, şiş sokmak, jiletle kesmek,

- Bedene ait bir şeyi satmak (Kan, organ satmak)

- İffeti korumamak,

- Bakılmaması gerekene bakmak, dinlenmemesi gerekeni dinlemek,

- Dinlenerek, hırsızlık yaparak, iffetsizlik yaparak insanın kendini alçaltması,

- İntihar etmek,

- Müstehcen giyim.

- Erkeğin ipek giymesi, altın takması,

d) Evde haram olanlar:



- Ev isyan yeri günah yeri olmamalıdır.

- Ev israf evi olmamalıdır.

- Evde kumar oynamak, içki içmek, fuhuş yapmak.

- Evde günah kapsamına giren resim, heykel bulundurmak, köpek, domuz beslemek,

- Konu komşuya sıkıntı verecek iş yapmak,

- Evde başkasının hakkı olması

- Evde Allaha kulluk görevinin yapılmaması.

- Evin içinde uygun olmayan kıyafetle dolaşılması.

e) Haram kazanç yolları:



İnsana bir şey ya helalden gelir veya haramdan gelir.

- Gücü olanın varlığı olanın dilenmesi.

- Başkasına ait bir şeyin gaspı.

- Dansözlük, şarkıcılık ve fuhuş gibi yollardan kazanç sağlamak,

- Kumar oynamak, piyango, şans oyunları ile para kazanmak,

- Alkol ticareti yapmak, uyuşturucu ticareti yapmak,

- Haram bir malın alınıp satılması,

- Çalıntı, buluntu malın ticareti,

- Faiz ve faizli alışveriş.

- Rüşvet,

- Kumar aleti, müstehcen elbise alıp satmak,

- Ölçüde tartıda hile yapmak.

f) Sosyal hayatta haram olanlar:



- Kötü niyetli olmak, kötü düşünmek,

- Alay etmek, lakap takmak,

- Kötü zanda bulunmak,

- Gıybet, iftira etmek,

-Başkasının iffetine dil uzatmak, namusunu lekelemek,

- Ahlaksızlığın yayılmasına sebep olmak,

- Kötü örnek olmak, kötü çığır açmak,

- Yuva yıkmak,

- İsraf etmek,

- Batıl inançları yaymak, yaşatmak,

- Sözünde durmamak,

- Haset etmek,

- Başkalarına eziyet vermek, zulmetmek.

- Ortak malları kötüye kullanmak,

- Başkalarını aldatmak,

- Övünmek, gururlanmak,

- Borcunu ödememek,

- Yalan söylemek,

- Fitne çıkarmak, bozgunculuk yapmak.
Haramdan kaçmak Allahın emridir. Haramdan kaçmayana ceza vardır, mahrumiyet vardır.

Haramı inkâr eden dinden çıkar.

Haramda ısrar etmek büyük günahtır.

Harama götüren şeylerden vazgeçilmezse, bir de şüpheli şeylerden kaçınılmazsa, harama düşülür.

Haramdan kurtulmak için eğer günah Allaha karşı işlendiyse, haramı terk edip, tevbe istiğfar edip Allahtan af dilenir. Günahın kefareti varsa, kefaret ödenir. Eğer kula karşı işlendiyse hakkın iadesi gerekir. Ve helalleşilmesi icap eder.

Helal ve Haram ile ilgili bazı sorular



1. Helal ve haram ne demektir?

Helal; dinen yapılması, yenilip içilmesi yasak olmayan şey demektir.
Haram; dinen yapılması, yenilip içilmesi kesin olarak yasaklanmış olan şey demektir.

2. Haramın çeşitleri nelerdir?

Haram iki nevidir:

a. Haram liaynihî: Asıl itibari ile haram olan şey. Domuz eti, şarap gibi.
b. Haram ligayrihî: Asıl itibariyle helal olup, niteliği itibariyle haram olan şey, Mesela; çalıntı yoluyla elde edilen ekmek gibi.
Aslında helal olan ekmek, çalıntı yoluyla elde edildiği için haram olmuştur.

3. Helal ve haram kılan kimdir?


Bir şeyi helal kılan da, haram kılan da Allahu Teâlâ’dır. Ancak, hakkında hüküm olmayan konularda Peygamberimiz (s.a.v) de helal ve haram kılmak yetkisine sahiptir.

4. Zarûretler haramları mübah kılar mı?

Bir kimse, elinde olmayan sebepler ile haram olan bir şeyi yemek veya yapmak zorunda kalırsa onu helal saymamak şartı ile, zorunlu ihtiyacını giderecek şekilde, haram olan şeyden yararlanabilir, bunda günah yoktur. Ancak, zorunluluk halinin gerçek tesbiti önemlidir. Can sıkıntısından dolayı içiyorum demekle caiz olmaz. İslam fıkhında zaruret hali ve hükümleri hakkında müstakil eserler yazılmıştır.

5. Cuma ezanı okunurken alışveriş yapmanın hükmü?

Cuma ezanı okunurken alışveriş yapmak mekruhtur.(Cumayı kılmamak üzere alışveriş yapmak ise haramdır. (İhya)).

6. Cuma ezanı okununca, dükkanını açık tutarak çocuğunun alışveriş yapması da haram mıdır?

Cuma namazı ile mükellef olmayan biri, mesela bir çocuk veya bir kadın, dükkânı açık tutup, aynı şekilde Cuma namazı ile mükellef olmayan biri ile mesela bir çocukla veya bir kadınla veya bir yolcu ile veya cumanın edasına ait şartları taşımayan çok yaşlı, hasta ile alış veriş yapabilir. Bu alış veriş haram değildir. Ancak, satın alan kişinin Cuma namazı ile mükellef olduğu halde cumaya gitmeyerek yaptığı işlem haramdır.

Ayrıca alışveriş yapanlardan biri, kendisine cuma kılmak lazım gelen, diğeri ise; lazım gelmeyen olursa ikisine de haram olur. Çünkü kendisine cuma kılmak vacip olmayan kimse, vacip olana masiyet üzere yardımda bulunmuştur.

7. İhtikar ne demektir?

İhtikar; yiyecek cinsinden olan bir şeyi, darlık veya pahalılık zamanını beklemek üzere, şehirlerde satmaktan kaçınmak ve böylece insanlara zarar vermektir.

8. İhtikarın hükmü nedir?

Bir kimse aynı şehirde yiyecek maddesi satın alıp, saklar; fakat bundan şehir halkı zarar görmezse böyle yapmasında bir beis yoktur. Şayet şehir halkı zarar görürse o kimsenin böyle yapması mekruhtur. Ancak, bir kimse, başka bir şehirden yiyecek maddesi satın alıp, onu başka bir şehre götürürse ve orada ihtikar yaparsa bu mekruh olmaz.

9. Yarışmalarda alınan ödüller helal midir?

Yapılan bir yarışma sonunda hak edilen ödülü almak haram değildir. Mesela; öğrenciler arasında bir şiir yarışması açılmış ve ortaya bir ödül konmuştur. Dereceye giren öğrencinin bu ödülü alması caizdir. Ancak; ben kazanırsam şu kadar para vereceksin, sen kazanırsan ben sana şu kadar para vereceğim, şeklinde yapılan yarışma kumardır, haramdır. Fakat tek taraflı olarak “ben seni geçersem şu kadar para vereceğim, sen beni geçersen hiçbir şey almayacağım” şeklindeki bir yarışma haram değildir.

10. Kur’a çekmek caiz midir?

Kur’a; herhangi bir konuda ilgililer arasında tercihi getiren bir sebep bulunmadığı hallerde, konunun çözümü için başvurulan bir yoldur. Bu dinen caizdir.

11. Haram kazanan bir şahıs ölürse varisleri ne yapmalıdır?

Haram kazanan bir şahıs ölünce, uygun olan, varislerinin durumu araştırmalarıdır. Şayet bu haram kazancın nereden ve kimden temin edildiği tesbit edilirse; o, mal sahibine geri verilir. Tesbit edilmemesi halinde ise; o şeyi tasadduk ederler.

12. Bir kimsenin, bir kâfire boğulmuş bir hayvanı satması caiz midir?

Bir kimsenin, bir kafire, boğulmuş veya başına vurularak öldürülmüş bir koyunu satmasında bir beis yoktur.

13. Yiyeceklerden haram olanlar?

* Leş. ( Kendiliğinden ölmüş hayvan.)
* Kan.
* Domuz eti.
* Allah’dan başkası adına kesilen hayvan.
* Hırsızlık yolu ile elde edilen hayvan ve rızık türleri.

14. İçeceklerden haram olanlar nelerdir?

* İçki.
* Uyuşturucu maddeler.

15. Şarapla (Alkollü maddelerle) ilgili dini hükümler nelerdir?

Şarapla (Alkolle) ilgili altı hüküm vardır:

* Çoğunu da azını da içmek haramdır.
* Şarabın haramlığını inkar eden kâfir olur.
* Şarabı satmak, bağışlamak haramdır. Ayrıca bunların dışında bir yolla da şarabı mülk edinmek haramdır.
* Şaraba değer vermek batıldır.
* Şarap, kan gibidir, necaset-i galizadır (ağır pisliktir, namaza manidir).
* Şarap içmek cezayı (had cezasını) gerektirir.

İçki içinde pişen eti yemek de helal değildir. Çorbada sirke yerine içki konulursa o da yenmez.

16. Susuzluk yönünden ölüm korkusu ile şarap (alkollü madde) içmek caiz midir?

Bir adam, susuzluk yüzünden öleceğinden korkarsa, helak olmaktan korunacak miktarda şarap içmesi mübah olur. Ancak bunun miktarı da susuzlunu giderecek kadarıdır. Bu durumda şarap içmek, mecburiyet karşısında lâşe ve domuz eti yemenin mübah olması gibidir.
 
Kadınların tesettürsüz fotoğraflarına ve video görüntülerine bakmakla ilgili şu bilgilere ne dersiniz?

Yrd. Doç. Dr. Ahmet Dalkıran, “On Yedinci Yüzyıl Osmanlı Minyatürlerinde Sıra Dışı Bir Eğilim: Müstehcenlik” adlı makalesinde şöyle demiş:
Müslümanların halifeliğini elinde bulunduran Osmanlı imparatorluğunda, XVII. yüzyılda müstehcenliğin görüldüğü sıradan halka ait minyatürlerin yapılması ve bunların Padişahlara ait albümlere kadar girebilmesi dikkat çeken bir husustur.


Sorularla İslamiyet sitesinde şöyle bir alıntı geçmektedir:
Resim haline getirilmiş avret yerlere bakmanın mahzuru hususunda bir şey bulamadım; araştırıla…” [Reddü ‘I-Muhtâr, VI, 373]


18. yüzyılda doğmuş Hanefi fakihlerinden İbn Abidin’den yapılan bu alıntıyı İslam İlimleri adlı sitede şu şekilde bulabiliyoruz:
Dikkat edilsin; acaba şehvetle nakşedilen bir resme, bir surete bakmak harâm mıdır? İşte burada tereddüt yeridir. Yani bu tereddüdler olan bir meseledir. Bunun hükmünü görmedim.Tetkik edilsin.” (İbn Abidin, Reddü ‘l Muhtar, Bakma ve Dokunma Faslı)


Sorularla İslamiyet sitesinde görülmeyen şehvetle ifadesi bu kaynakta geçiyor, ayrıca mahzur yerine haram kelimesi bulunuyor.

Televizyondaki görüntülere bakmanın caiz olup olmadığı sorusuna cevap verenlerden bazılarının aşağıdaki açıklamaya yer verdikleri görülmektedir.
Gazete ve dergilerdeki müstehcen resimler ile televizyondaki açık görüntüler gerçek değil resim ve hayal olduğu için, onlara bakmak hakiki kadının vücuduna bakmak gibi haram sayılmaz. Ancak şehvet ile bakan bir kimse için haram olur. İbn Hacer Heytemî ile Şirvanî şöyle diyorlar: Aynada veya suda görünen kadın görüntüsüne bakmak haram değildir. Ancak fitneye vesile olduğu takdirde haram olur. (Tuhfetü’l-Muhtâç ve Şirvâni, c. 7, s. 192; Halil Gönenç, günümüz meselelerine fetvalar – 2, s: 167)


İbn Hacer el-Heytemî’nin ve Şirvanî’nin görüşü olduğu belirtilen “fitneye vesile olduğu takdirde haram olur” ifadesinden Halil Gönenç tarafından “şehvet ile bakan kimse için haram olur” şeklinde bir yorum çıkarılmış gibi görünmektedir. Ancak:


1) Şirbinî’nin Muğni’l-Muhtac’da “Cinsel ilişkide bulunma veya bunun öncesindeki işlere davetiye çıkaracak şekilde bir fitne korkusu bulunduğunda, kadının yüzüne ve ellerine bakmak da haramdır. (…) Kişi, bir kadının ellerine ve yüzüne şehvetle yani yalnızca lezzet almak amacıyla bakarsa, fitneden emin olsa bile bu bakış haram olur. “ dediği görülmektedir.


2) İbn Abidin’in Reddü’l-Muhtarda “Daha önce Zahire ve başka kitablardan naklettik ki kadının bir elbisesi varsa, o elbisenin altında, onun bedenini süzmekte bir beis yoktur. Fakat elbise bitişik, daracık ve altındaki bedeni dışarıya aktarmayacak şekildeyse böyledir. Çünkü kişi bu takdirde sadece elbise ve kamete bakmış oluyor. (…) Buradaki ifadeden «şehvetsiz olmak»la takyid ettiği anlaşılır. Eğer şehvetle bakarsa mutlaka harâmdır. İllet ise Allahu a’lem fitne korkusu olmalıdır. Çünkü şehvetle kadının dış elbisesine veya sırtındaki elbiselere bakıp onun bedeninin uzunluğunu, benzerini düşünmek, kişiyi onunla konuşmaya çeker, o da kişiyi başka bir harekete götürür. Muhtemeldir ki buradaki neden, zaruret olmaksızın helâl olmayan bir şeyden lezzet almak olsun.” dediği görülmektedir.


Bu ifadelerden ise fitnenin şehvetten farklı olduğu ve zinaya yönelik fiziki hareketlere yönelme ile ilgili olduğu neticesi çıkıyor gibi gözükmektedir.


Şâfiî fakihlerinden Kalyûbî’nin (“وخرج به رؤية الصورة في الماء أو في المرآة فلا يحرم ولو مع شهوة”) ve Becirmî’nin (“وخرج به رؤية الصورة في نحو المرآة ومنه الماء فلا يحرم ولو مع شهوة”) sudaki ve aynadaki görüntüye şehvetle bile bakmanın haram olmadığını söyledikleri belirtilir.

İbn Abidin, acaba şehvetle nakşedilen bir resme, bir surete bakmak harâm mıdır? Bunun hükmünü görmedim. dediğine göre bu konuda kitaptan ve sünnetten bir şey bulamadım demek istemiş olabilir.

Hanefi fakihlerinden İbn Abidin ile Şâfiî fakihlerinden Kalyûbî ve Becirmî’nin harama bakmaktan sakınma ve zinaya yaklaşmama konularıyla ilgili ayetleri ve hadisleri bilmedikleri iddia edilemez. Bu ayetleri ve hadisleri bildikleri hâlde resimdeki, suretteki, sudaki ve aynadaki görüntülerle ilgili böyle açıklamalar yapmış olmaları bu görüntülerin aslından yani gerçeğinden farklı olduğu kanaatini taşıdıklarını göstermektedir.


Fotoğraflarla ilgili olarak günümüzde yapılan “bakılan kendileri değil, resimleridir” (Dinimiz İslam), “Avret bir organın resmine bakmak, o avret organa bakmak gibi değildir.” (Faruk Başer) vb.i açıklamalara bakıldığında günümüzdeki yorumlarda da bu görüntülerin asıllarından farklı olduğu söylenmektedir.

Halis Ece Câriye ve Câriye’nin Avreti başlıklı yazısında Hususiyle câriyenin avret yeri mevzuunda, sınırları tâyin eden sarih bir nass yoktur. Kitap’ta ve Sünnet’te bu husus belirtilmemiştir. şeklinde bir açıklama yaparak şu fetvayı aktarmıştır:


Kişi, kendi câriyesiyle istifraş edebilir, onu yatak hizmetlerinde nikâhsız olarak kullanabilir. Başkalarının câriyeleri de, mahrem (nikâhları kendilerine haram olan, birinci derecede yakın akrabalar) olan kadınlar gibidir.


Erkekler, mahrem kadınların bakabilecekleri zînet yerleri gibi,başkalarının câriyelerinin zînet yerlerine de bakabilir ve dokunabilirler. Ama mahrem kadınlarında olduğu gibi göbekle diz kapağı arasına bakamaz ve dokunamazlar. Bu mevzuda delil, yukarıda kısaca zikrettiğimiz şu hâdisedir:


Hazret-i Ömer (r.a.), örtülü bir câriye görmüş, çubukla örtüsüne dokunup: “Şu başörtünü at, ey kokmuş kadın! Hür kadınlara mı benzemek istiyorsun?” demiş. Bu da câriyenin başına, saçına, kulağına… bakmanın helâl olduğunu gösterir.


Yine Hz. Ömer (r.a.) satılmakta olan bir câriyenin yanına geldi, eliyle kadının göğsüne vurdu ve: “Haydi, alın!” dedi. Eğer câriyenin göğsü haram olsaydı, elbette Hz. Ömer (r.a.) ona dokunmazdı. Kaldı ki insanlar, câriyenin alım-satımı esnâsında kadının derisinin yumuşaklık ve sertliğini öğrenmek isterler. Çünkü buna göre kadının fiyatı değişir. Bundan dolayı câriyenin avreti de diğer mahrem (evlenmesi haram olan) kadınların avreti gibi sayılmıştır. Binaenaleyh bunlarla yalnız başına bulunmak, beraber yola gitmek câizdir. Hem bakıp hem dokunduğu zaman şehvetinin uyanacağından korkan kimse, yalnız bakmakla yetinir. Fakat satın almak istediği câriyeye istek (şehvet) duysa da, yine bakabilir; hatta İmam Ebû Hanife’ye (rh.) göre (şehvetle) dokunabilir de.” [İmam Kasânî, Bedâyiu’s-Sanâyi fî Tertîbi’ş-Şerâyi’, c. 6, s. 2956]


Halis Ece’nin verdiği bilgilere bakılırsa gözleri harama bakmaktan sakınma ve zinaya yaklaşmama konusunda hür kadınlar ve cariyeler konusunda fark olduğu anlaşılmaktadır. İnsanın aslı değil misali olduğu söylenen fotoğrafların farkı konusunda da açıklamalar ve yorumlar bulunmaktadır. Günümüzde dini sorulara cevap veren sitelerin ve ilahiyatçıların nazarına sunulur.
 
Bunlar da ilginizi çekebilir...
Kurbağa Yemek Haram mı?
  • Ugur
  • Ugur,
  • Sohbet Odası
  • 0    250
Hava bile haram, hava bile !!!
  • Ugur
  • Ugur,
  • Kişisel Gelişim Hikayeleri
  • 0    5K
22 Aralık 2017 Cuma Hutbesi Helal , Haram duyarlılığı
  • MURATS44
  • MURATS44,
  • Dini Konular
  • 0    1K
Hayvan Kanından Yapılan Gıdaları Tüketmek Haram mıdır?
  • Ugur
  • Ugur,
  • Dini Konular
  • 0    2K
Boko Haram Örgütü
  • Ugur
  • Ugur,
  • Ansiklopedi
  • 0    4K
Geri