Tuz Nedir?

Sofra tuzu yemeklerimiz için elektrolit sodyum sağlar. Bu mineral vücut içinde hücreler arası sıvı dengesinin sağlanması, kasların kasılması ve sinir iletilerin transferi için gereklidir. Tuz aynı zamanda sindirim sisteminde besinlerin emilimine...

  1. #1
    Tuz Nedir?
    Sofra tuzu yemeklerimiz için elektrolit sodyum sağlar. Bu mineral vücut içinde hücreler arası sıvı dengesinin sağlanması, kasların kasılması ve sinir iletilerin transferi için gereklidir. Tuz aynı zamanda sindirim sisteminde besinlerin emilimine yardımcı olmaktadır.

    Amerikan Gıda ve İlaç Dairesi günlük en fazla 2300 mg sodyum yani yaklaşık olarak 5500 mg tuz tüketilmesini önermektedir. Tuzun, özellikle de sodyumun yeterli miktarlarda tüketimi gerekli olmasına rağmen, çok fazla tuz tüketimi durumunda vücutta ciddi dengesizlikler ve bir çok ciddi hastalığın görülme riski artmaktadır. Fazla tuz tüketiminin vücutta yol açacağı başlıca zararlar şunlardır:

    1. Yüksek Kan Basıncı (Hipertansiyon)


    Kan basıncı, kanın arterlerin (atardamarlar) duvarlarına kalbinizin her atışında ne kadar basınç uyguladığını gösteren bir işarettir. Vücuttaki kan hacmi vücut içindeki devir daim halinde olan kan miktarını ifade eder ve kan basıncını belirleyen önemli bir faktördür. Böbreklerin idare edebileceğinden daha fazla miktarda tuz tüketilmesi durumunda fazla tuz suyu tutar ve kan hacmi artar. Bu da kan basıncının artmasına neden olur. Yüksek kan basıncı ciddi sağlık problemlerine neden olur ve ciddi bir erken belirti de göstermez. Yani içinde bulunduğunuz durumun farkında olmayabilirsiniz.

    2. Kalp Hastalıkları ve Felç


    Çok fazla tuz tükettiğinizde ve kan basıncınız çok yüksek olduğunda, zamanla ekstra baskı damarlarınızı daha az elastik hale getirebilir ve plak adlı yağ tabakalarının veya çöküntülerinin oluşmasını sağlayabilir. Bu da damar sertleşmesine ve tıkanıklığına neden olur. Damar sertleşmesinde damarlar daralarak ve duvarları kalınlaşarak kalbin daha zor çalışmasına ve sonuçta kalp krizi, kalp yetmezliği ve felç riskinin artmasına neden olur. Harvard Halk Sağlığı Okulu’na göre fazla tuz tüketimi felç riskini %23, kalp hastalıklarını ise %14 oranında artırmaktadır.

    3. Vücudun Su Tutması


    Sodyum doğal olarak suyu çektiği için, fazla tuz tüketimi vücudun sıvıları tutmasına neden olur. Vücudun suyu tutması rahatsızlık vermekle kalmaz, uzun vadede sağlığınız için tehlikeli olabilir. Belirtileri şunlardır:

    • Ellerde ayaklarda ve bileklerde terleme
    • Eklem sertliği
    • Hızlı kilo alımı
    • Kiloda ani dalgalanmalar
    • Karın bölgesinin genişlemesi

    Vücudun kronik olarak su tutması kalp yetmezliğine, böbrek hastalıklarına, akciğer hastalığına ve eklem yangısına sebep olabilir.

    4. Dehidrasyon (Sıvı Kaybı)


    Bol su tükettiyseniz fazla sodyum alsanız bile su tutulması görülebilir, fakat yeterli su almadığınızda ya da vücutta bir rahatsızlığınız varsa veya ilaç kullanıyorsunuz idrarınıza çok fazla su geçebilir bu da dehidrasyona (su kaybı) neden olabilir. Bu durumda vücudunuza aldığınız fazla sodyum hala dengeleyebilmek için suya ihtiyaç duyar fakat yemeğinizde yeterli su yoksa vücudunuz bu su ihtiyacını hücrelerden çekerek karşılamaya çalışır. Bunun sonucu da aşırı susama, bulantı, halsizlik, mide krampları, kusma ve ishal vakaları görülebilir.

    5. Osteoporoz (Kemik Erimesi)


    Sodyum vücudun kalsiyum emilimini ve kullanımını engeller. Bunun sonucu olarak da kemik kütlesinin kaybolmasına ve kemiklerdeki gözenek miktarının artmasına neden olur. Menopozdan sonrası kadınlar, diyabetliler ve kemik erimesi riski taşıyan yaşlılar tuz tüketimi konusunda oldukça dikkatli olmalıdırlar. Fazla tuzlu bir beslenme kemiklerde kırılma riskini ciddi oranda artırır ve diğer iskeletsel deformasyonlara neden olur.

    6. Böbrek Bozuklukları


    Vücutta kullanılmayan fazla sodyum ve kalsiyum idrara karışır. Bu da böbreklerin süzme yükünü artırır ve kristal oluşma ihtimalini yükseltir. Artan kan basıncı ve kan hacmi de böbreklere fazlasıyla zarar vermektedir. Ayrıca, fazla sodyum tüketimi idrara kalsiyum karışımın neden olur ve bu da böbrek taşlarının oluşumuna neden olur

    7. Sindirim Hastalıkları


    Sodyum vücutta kanın ve diğer sıvıların asit baz dengesini ayarlar. Çok fazla tuz asitlerin geri akışını tetikleyerek mide ekşimesine neden olur ve uzun vadede üst sindirim sistemine zarar verir. Çalışmalar fazla tuzlu yemek yeme alışkanlığının oniki parmak bağırsağı ve mide ülserinin ve kanser riskinin artmasına neden olur.

    8. Elektrolit ve Hormon Dengesizlikleri


    Fazla sodyum hem elektrolit hem de hormon dengesini bozabilir. Aşırı sodyum alımı sinir iletilerinin taşınmasını engelleyebilir ve baş dönmesi, kas krampları ve titreme gibi semptomları açığa çıkarabilir. Ayrıca algılamada bozukluğa, kafa karışıklığına ve depresif belirtilere yol açabilir.

    Tuz nedir?


    Tuz, NaCl olarak bilinen beyaz kristal yapılı bileşiktir. Dünyanın her yerinde bulunan tuz tarih buyunca önemli bir ticaret maddesi de olmuştur. Besin maddesi olmasının dışında dericilikte, hayvan besiciliğinde, su yumuşatma sistemlerinde ve kimya sanayisinde kullanılır.
    Besinlerin çoğunun içinde bulunan tuz vücuttaki sıvı dengesinin kurulmasında önemli bir yere sahiptir. Vücudun kan basıncının düzenlenmesini ve sıvı dengesinin sağlanmasını sağlar. Fazla tuz tüketmek birçok hastalığa temel oluşturur.

    Tuzun Vücuda Zararları


    * Yüksek tansiyon ve yüksek tansiyon temelli kalp ve damar hastalıklarına yol açar. Yüksek tansiyonda tuzun büyük önemi vardır. Bazı insanlarda böbreğin tuz atma kapasitesi sınırlı olduğu için fazla miktarda tuz alındığında hipertansiyon oluşumu görülür ve hipertansiyon tedavi edilmek istendiğinde de fazla tuz alımı nedeni ile başarısızlıkla sonuçlanır.
    * Hipertansiyon damarları etkileyen bir hastalık olduğu ve damarlarda tüm organlarda olduğu için bu konudan tüm damarlar etkilenir. Hipertansiyon en çok gözleri, büyük atardamarları, beyni ve kalbi etkilemektedir.
    * Aşırı tuz tüketiminin idrardaki kalsiyum miktarını artırması nedeniyle kemiklerde de kalsiyum kaybı görülür. Bu ise kemiklerde kırılma riskinin artmasına ve kemik erimesine (osteoporoz) yol açar.
    * Diyet yapan kişilerin tuz tüketiminde dikkatli olması gerekmektedir. Fazla tuz vücutta su tutulmasına ve şişkinlik hissine yol açar. Tuzun iştah açıcı özelliğinin de olması nedeniyle diyet yapanlar tarafından fazla tüketilmemesi gerekir.
    * Hamilelikte çeşitli sağlık sorunlarına yol açabilir. Vücutta su toplanmasına neden olur; bu da yüksek tansiyona yol açabilir. Hafif vakalarda bebek etkilenmezken, hafif düzeyde gelişim duraklaması görülebilir. Hafif vakalarda doğum vaktinde gerçekleşir. Fakat ağır vakalarda ciddi sonuçlarla karşılaşılabilir. 6. aydan sonra bebeğin gelişimi duraklayabilir ve bebeğin sağlığı bozulur.

    Tuzu Azaltmak İçin Neler Yapılabilir?


    1- Yemeği tuzsuz yapıp sofrada tuz eklenerek tuz tüketimi azaltılabilir. Hekimler bunun daha az tuz almaya yardım edeceğini söylemektedir. Özellikle sıcak yenen yemeklerde bu yöntemin çok işe yarayacağı söylenmektedir.
    2- Yemeklerin daha az tuzla yapılması ve sofrada az tuz kullanmak etkili olabilir.
    3- Satın alınan ürünlere dikkat edilmeli, etiketleri mutlaka okunmalı sodyumu azaltılmış ürünler tercih edilmelidir.
    4- Deliği küçük tuzluklar seçilmelidir.
    5- Yemeklerin lezzetini arttırmak için farklı tatlar kullanılabilir.
    6- Tuzlanarak saklanan ürünlerde tuz miktarı çok fazladır. Bu ürünleri tüketmekten uzak durulmalıdır.
    7- Bol su içilmelidir. Su ve maden sularının sodyum miktarı etiketlerinden kontrol edilmelidir.
    8- Sebze meyve tüketimi arttırılmalıdır.
    9- Konservelerin tuzunu azaltmak için yiyecekler yıkanarak kullanılabilir.
    10- Et, balık ve tavuk ürünlerinde konservelenmiş veya dondurulmuş ürünleri değil taze olanlar tercih edilmelidir.
    11- Kahvaltılık tahıl gevrekleri tüketirken düşük tuz oranlı olanları tüketilmelidir.
    12- Cips tüketimine dikkat edilmelidir.
    Konu MURATS44 tarafından (15.12.2014 Saat 08:39 ) değiştirilmiştir.

Facebook Yorumları

Konu Bilgileri

Şu An Görüntüleyenler

Bu Konuya Gözatan Kullanıcılar

Şu anda 1 kullanıcı bu konuyu görüntülüyor. (0 kayıtlı ve 1 misafir)