Zemin Sıvılaşması Nedir?

Zemin sıvılaşması, genellikle ani ve geçici olan, suya doygun zeminin kaldırma kuvvetinin bir kısmını veya tamamını kaybettiği ve böylece yapıların çökmesine neden olan jeolojik bir sismik olaydır.

Japonya, Niigata'daki 1964 depreminde toprağın sıvılaşması nedeniyle devrilen kısmen gömülü binalar. Sıvılaşma olgusu, küçük (0,05 ile 2 mm arasında) ve tek tip tane boyutuna sahip gevşek jeolojik oluşumlarla ilgilidir. Sıvılaşmaya duyarlı oluşumlar kumlar, siltler ve çamurlardır.

Bu olay, yeraltı suyunun varlığında meydana gelir, yüzeye yükselir ve böylece yüzeydeki toprak parçacıklarının kohezyonunu kaybetmesine neden olur. Bu toprak gevşek kaya gibi davranacaktır.

Sismik bir sarsıntı sırasında, yayılan sıkıştırma dalgalarının etkisi altında, taneli zeminin boşluklarında bulunan su basıncı artar ve kohezyonunu kaybetmesine neden olur. Su ve kum fışkırmaları bu basıncın etkisiyle yüzeye çıkar ve kum konileri şeklinde düşmeden önce havaya fırlatılır. Taneleri yeniden düzenlenen kum tabakasının oturmasıyla bölgesel çökme meydana gelir.

Sıvılaşma yalnızca suyla dolu toprakta meydana gelir, etkileri genellikle nehirler, göller, koylar veya okyanuslar gibi su kütlelerinin yakınındaki alanlarda görülür. Sıvılaşmanın etkileri toprak kaymalarını veya Guatemala'daki 1976 depreminde Motagua Nehri kıyılarında olduğu gibi gerilim çatlakları oluşturan daha zayıf hareketleri içerebilir.

Yeni Zelanda'da 2011 depremi sırasında kum taşıyan su jetlerinin oluşturduğu sıvılaşma konileri. Liman tesisleri genellikle sıvılaşmaya duyarlı alanlarda bulunur. Ayrıca zemin sıvılaştığında platformları destekleyen duvarlara yaptığı basınç, 1995'te Kobe'de olduğu gibi hasar verecek kadar artabilir.

Zemin sıvılaşması genellikle onarılamaz hasara neden olan bir sorundur6. Binaların devrilmesi ve çökmesi, barajların yırtılması, köprülerin ve temeller dahil büyük binaların çökmesi gibi hasarlara neden olabilir. Bu ayrıca yollarda ve su, doğal gaz, sanitasyon, enerji ve telekomünikasyon boru hatları7 gibi çeşitli yer altı ağlarında ciddi hasara neden olabilir.

Binanın çökmesini önlemek için temellerin sağlam zemine atılması, zeminin istenilen özellikleri verecek şekilde işlenmesi veya altyapının kurulabilmesi için riskli alanlardan kaçınılması gerekmektedir3. Sismik kurallar, sıvılaşmaya duyarlı zeminin teşhisini mümkün kılan kriterleri tanımlar.
 
Bunlar da ilginizi çekebilir...
Dünyanın En Uzun Tüneli - Gotthard Zemin Tüneli
  • Ugur
  • Ugur,
  • Genel Kültür
  • 0    244
Bir Zemin Kötü... Programında Daha Görüşmek Üzere
  • BULUT
  • BULUT,
  • Komikler
  • 2    5K
GyroBee Nedir?
  • Ugur
  • Ugur,
  • Ansiklopedi
  • 0    51
Su Jeti (Waterjet) Nedir?
  • BULUT
  • BULUT,
  • Ansiklopedi
  • 3    87
Geri