Traktör Nedir?

Ugur

Administrator
Traktör, tarla, bahçe, bağlarda ve şehirlerin parklarında kullanılan tarım aletlerine (pulluk, orak makinesi, mibzer, pülverizatör, ekin biçme makinesi vb.) çekicilik yapan kendinden itimli motoru olan kara taşıtıdır. Lokomobiller traktörlerin ilk öncüleri sayılsa da, içten yanmalı motoru olan ilk traktörü 1892 yılında ABD’de Iowa’lı John Froehlich yapmıştır.

Çalışma ilkesi otomobillerden pek farklı olmamasına karşın yine de karakteristik özellikleri vardır. Yerden oldukça yüksek dingillere oturtulmuş dar kesitli karoser, ön tekerlere oranla çok büyük derin yivleri olan arka tekerlekler en belirgin özellikleridir. Arka tekerleklerin bu şekli aracın her türlü arazi koşulunda ve yumuşak zeminde patinaj yapmadan ve devrilmeden çalışmasını sağlar. Bazı özel şartlara göre paletli traktörler de vardır. Paletler traktörün ağırlığını daha geniş bir alana yaydıklarından üzerinden geçtiği toprağın sıkışıp kalmasını önler ve traktörün toprağı daha iyi kavramasına yardımcı olur.

Traktörün Tarihi


Dünyanın ilk traktörleri, demir tekerlekliydi ve odun ya da kömür yakarak ısıtılan suyun buharıyla çalışırdı. Buhar makinesi, İngiltere’de geliştirildi ve buharlı traktörün icadıyla tarımda makineleşme hızlandı. İngiliz T. Newcomen, buhar makinesinin pistonlu modelini 1710’da icat etti ve o makineler maden ocaklarındaki suyu boşaltmak için kullanıldı. J. Watt, 1765’te buhar makinesini % 80 enerji tasarrufu sağlayacak hale getirdi ve ardından da makinenin dairesel hareket yapmasını sağlayan düzeneği geliştirdi. Dairesel hareket yapabilen buhar makineleri sayesinde kağıt ve tekstil fabrikalarında üretim arttı. J. Watt’ın buharlı makinelerinden biri 1803’te, İstanbul’daki tersane havuzu için satın alınmıştı. İngiltere’de R. Trevithick, 1799’da yüksek basınçlı buhar makinesini geliştirince buhar makinelerinin boyutu küçüldü. Trevithick, daha sonra buharlı otomobil ve buharlı tren yaptı. Ardından 1812’de çiftçiler için yarı portatif buharlı harman makinesi üretti.

Traktör kelimesi Latince “trahere” yani çekmek kelimesinden türetilmiştir. İlk buhar makineleri ortaya çıkınca çiftçiler, saban veya pullukları çektirmek için sığırlar yerine mobil buhar makinesi kullanmak istedi. Buğday ve mısırı biçmek ve ardından tanelerini başak ve koçanlarından ayırmak için buhar makinesini kullanmak isteyenler vardı. Mühendisler de bu amaçla buhar makinelerini küçültüp dört teker üzerinde normal yolda hareket ettirmek için yarışıyordu. Bazı çiftçilerin elle çalışan harman makineleri vardı. Bu çiftçiler, buhar makinesinin dönen aksını bir kasnak yardımıyla kendi harman makinelerine bağlayarak üretimi artırdı.

Buhar makinelerinin boyutu küçülünce, buharlı küçük lokomotiflere normal yolda hareket etmelerini sağlayan geniş tabanlı demir tekerlekler takıldı. Böylece çok hantal da olsalar günümüzdeki traktörlerin ilk örnekleri ortaya çıktı. Çiftçiler, demir tekerlekli buharlı traktörleri çiftliklerine getirip arkalarına pulluk takarak tarla sürüyordu. Buharlı traktörlere takılan kesici aparatlar yardımıyla buğday veya mısır biçmek ya da kasnak takarak harman makinelerini çalıştırmak yaygınlaştı. Ancak buharlı traktörlerin çok hantal ve demir tekerlekli oluşu işlerin yavaş ilerlemesine neden oluyordu.

Karl Benz, benzinli otomobilin patentini 1886’da aldıktan altıyıl sonra J. Froelichilk benzinli traktörü ABD’de üretti ancak bu traktör ilgi görmedi. İngiltere’de 1902’de üretilen ve çok ilgi gören benzinli traktöre “zirai motor” deniliyordu. ABD’de Henry Ford, ucuz otomobilleri piyasaya çıkardığı yıllarda benzinli traktör de yapmaya başladı ve o dönemde “traktör” adı kullanıma girdi. Ford’un “Fordson” marka traktörleri 1917’de ABD’de en fazla satılan traktördü. Ford’un traktörleri daha sonra İngiltere ve Rusya’da da üretildi. Kısa süre sonra tüm dünyada, demir tekerlekli buharlı traktörlerin yerini lastik tekerlekleri olan benzin veya mazotla çalışan traktörler aldı.

Türkiye'de traktör


Minneapolis Moline Türk tarafından üretilen UTSD modeli. Model Ankara Çengelhan Rahmi Koç Müzesi'nde sergilenmektedir
Ülkemizde traktör üretimi için 1955’te Minneapolis Moline Türk Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. kuruldu.

Minneapolis Moline Türk Traktör ve Ziraat Makineleri A.Ş. , 4 Mart 1955 yılında Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası ile Amerikan Minneapolis Moline Firması işbirliğiyle Ankara Atatürk Orman Çiftliği içinde ayrılan arazi üzerinde kurulan şirkettir.

Başlangıçta Marshall Yardımı ile ABD'nden ithal edilen traktörler yoğun ilgi üzerine Türkiye'de montajına başlanmıştır. Bu adla, Türkiye'de monte edilen ilk traktörü dönemin başbakanı Adnan Menderes'e hediye edilmiştir.

Bu fabrika, hala aynı yerde ama şimdi Koç Holding'e bağlı olarak Türk Traktör adıyla, farklı lisanslarla üretimine devam etmektedir.

Kaynak: Traktör - Vikipedi, Minneapolis Moline Türk - Vikipedi, http://www.uralakbulut.com.tr/wp-co...LK-YILLARDA-BUHARLA-ÇALIŞIRDI-5-EKİM-2015.pdf
 
Tüm sayfalar yüklendi.
Üst